Kluczowy dla uniwersytetu rok akademicki

27-11-2018

(Tekst okolicznościowego wystąpienia prof. ANTONIEGO RÓŻALSKIEGO, rektora UŁ, wygłoszonego podczas uroczystości z okazji Dnia Edukacji Narodowej na Uniwersytecie Łódzkim)

Dzień Edukacji Narodowej jest świętem polskiej oświaty i szkolnictwa wyższego, poświęconym Komisji Edukacji Narodowej oraz jej pracom nad reformą oświaty i szkolnictwa. W tym roku trudno nie mieć odniesień do działań tej komisji w kontekście obecnie realizowanych w kraju reform szkolnictwa podstawowego i średniego, która już trwa od dwóch lat oraz reformy szkolnictwa wyższego i nauki, wynikającej z wprowadzenia w życie 1 października tego roku nowej ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce .

Pierwsza z wymienionych przeze mnie – reforma szkolnictwa podstawowego i średniego, a szczególnie sposób jej wdrażania budzi sporo kontrowersji, co znajduje odzwierciedlenie w mediach i rozmowach w domach dzieci chodzących do szkół. Powodzenie drugiej reformy i jej przyszłe efekty w dużym stopniu zależą od nas, od naszego namysłu, rozwagi, ale także odwagi w usuwaniu lub pokonaniu przeszkód, utrudniających efektywną pracę. Ale, co chciałbym dobitnie podkreślić, musimy w swoich działaniach w tym zakresie pamiętać o tradycyjnych, trwałych wartościach uniwersytetu, jego autonomii, wspólnocie kształcących i kształconych, humanizmie, wolności badań naukowych, otwartości na nowej idee, tolerancji, różnorodności, a także społecznej i kulturotwórczej roli uniwersytetu i jego znaczeniu w społeczeństwie. Zachowajmy to wszystko co utrwala na naszej uczelni te wartości. Wprowadzając konieczne zmiany, pamiętajmy też o naszej siedemdziesięciotrzyletniej historii, osiągnięciach naszych poprzedników, wielowiekowej tradycji uniwersyteckiej i o tym, że tak naprawdę, nasze działania ocenią, mam nadzieję, że też docenią przyszłe roczniki absolwentów oraz społeczność miasta, regionu i kraju.

Okolicznościowe przemówienie prof. Antoniego Różańskiego, rektora UŁ z okazji Dnia Edukacji Narodowej

Okolicznościowe przemówienie prof. Antoniego Różańskiego, rektora UŁ z okazji Dnia Edukacji Narodowej

Fot. Maciej Andrzejewski

Jak powiedziałem w swoim wystąpieniu podczas inauguracji, rok akademicki 2018/2019 będzie kluczowy dla naszego uniwersytetu w procesie dostosowania do wymogów prawnych ustawy i dla wprowadzenia potrzebnych zmian, zmian mających na celu usprawnienie zarządzania, tworzenie lepszych warunków do prowadzenia badań naukowych, w tym interdyscyplinarnych, sprzyjających zwiększaniu ich efektywności oraz kontynuowaniu działań zapewniających nowoczesne, innowacyjne kształcenie studentów i doktorantów, z wykorzystaniem już zmodernizowanej i modernizowanej infrastruktury badawczej i dydaktycznej. W kolegium rektorskim podzieliliśmy się zadaniami dotyczącymi kwestii formalnych, to jest przygotowania określonych wewnętrznych aktów prawnych związanych z nową ustawą. W najbliższym czasie będzie też gotowa do poddania dyskusji, pierwsza wersja statutu uczelni. Przygotowujemy dla wszystkich pracowników informacje o osiągnięciach w dwóch ostatnich latach, w kontekście nowych zasad oceny i kategoryzacji dyscyplin naukowych. Otrzymają je jeszcze przed terminem przypisania się do określonych dyscyplin, zgodnie z nowym ich wykazem. Odbywają się spotkania administracji uniwersytetu poświęcone omówieniu szczegółowych przepisów oraz ich interpretacji, a także terminów wprowadzania w życie przewidzianych w ustawie rozwiązań i regulacji, dotyczących spraw pracowniczych, zdobywania stopni i tytułu naukowego, kwestii wynagrodzeń, kształcenia na określonych kierunkach studiów. Kwestie te są dyskutowane także w kontekście obowiązków wynikających z ustawy wprowadzającej ustawę Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce , bowiem reguluje ona okres przejściowy.

Za tydzień rozpoczniemy w grupach wydziałów spotkania otwarte przedstawicieli kolegium rektorskiego z pracownikami, doktorantami i studentami, by wyjaśniać wątpliwości, prezentować proponowane rozwiązania możliwe do zastosowania podczas wprowadzania reformy, ale przede wszystkim, aby wysłuchać propozycji i sugestii społeczności akademickiej uczelni, opinii pracowników dotyczących obecnie obowiązujących zasad zarządzania Uniwersytetem Łódzkim, w tym jego obecnej struktury; by określić w jakim stopniu pozwala ona właściwie realizować misję uczelni i podstawowe, strategiczne cele jej działania, to jest badania naukowe, kształcenie młodej kadry badawczej i studentów; w jakim stopniu ją zmienić, zmodyfikować, uzupełnić o nowe struktury, aby ułatwić realizację tych celów. Wyniki i wnioski z tych spotkań i dyskusji, a także wyniki wspólnych rozmów kolegium rektorskiego z dziekanami, przedstawicielami kluczowych jednostek pozawydziałowych i związków zawodowych zostaną – co chciałbym dobitnie podkreślić – wzięte pod uwagę, wykorzystane przy przygotowaniu ostatecznej wersji Statutu Uniwersytetu Łódzkiego i z nim powiązanego regulaminu organizacyjnego uczelni, w których zostaną uregulowane podstawowe kwestie łączące się z jej funkcjonowaniem, ustalone zostaną jednostki uniwersytetu oraz zasady ich współpracy, a także osób nimi kierujących.

Potwierdzam to, co napisaliśmy w oświadczeniu dla całej społeczności uczelni. Chcemy, by prace nad nowymi zasadami funkcjonowania uniwersytetu przebiegały jawnie i przy istotnym udziale wszystkich grup pracowników i studentów, bo tylko tak wprowadzone w życie prawo, zapewni nam jego stabilność i stworzy warunki do dalszego rozwoju uczelni. Tym się będę kierował, jak i pozostali przedstawiciele władz uniwersytetu.

Podczas inauguracji nowego roku akademickiego 1 października tego roku, przedstawiłem kilka zadań oraz osiągnięć uczelni w ostatnim okresie, w tym w zakresie podnoszenie efektywności naszych badań naukowych, pokazując iż jesteśmy na dobrej drodze w przygotowaniach do udziału w konkursie programu Inicjatywa doskonałości – uczelnia badawcza zapisanym w nowej ustawie. Mówiłem też w wynikach rekrutacji i nowych kierunkach studiów, a także o umiędzynarodowieniu. Dzisiaj proszę krótko pozwolić mi jeszcze powiedzieć o kadrze naukowo-badawczej, pracownikach administracji i zaplecza technicznego uniwersytetu oraz naszych inwestycjach i remontach.

W tym roku akademickim zatrudniamy 3637 pracowników (w poprzednim roku – 3638, a w 2016 roku – 3652). Mamy 2183 osoby zatrudnione na stanowiskach nauczycieli akademickich (w minionym roku – 2192, a w 2016 roku – 2205). W grupie nauczycieli akademickich jest 171 profesorów zwyczajnych i 462 profesorów nadzwyczajnych (w roku 2017 było to odpowiednio 197 i 445 osób, a w 2016 – odpowiednio 190 i 405). Na uniwersytecie jest też 103 doktorów habilitowanych, zatrudnionych na stanowiskach adiunktów (w minionym roku – 110 osób). Na uczelni pracuje 845 adiunktów ze stopniem doktora (w roku poprzednim – 875 osób). Zatrudnionych jest również 226 asystentów (w roku poprzednim - 183, w 2016 – 231) oraz 347 starszych wykładowców i wykładowców (w minionym roku – 360; w 2016 – 360) oraz dwudziestu lektorów (trzynastu w 2017; dwunastu w 2016) i dziewięciu bibliotekarzy dyplomowanych (również dziewięciu w 2017 i 2016).

Na uniwersytecie zatrudnionych jest także 1454 osób pracowników nie będących nauczycielami akademickimi (2017 – 1447; 2016 – 1446). Odpowiednio wśród pracowników nie będących nauczycielami akademickimi jest 686 osób zatrudnionych w administracji uczelni (2017 – 695; 2016 – 688), 255 osób to pracownicy naukowo-techniczni i techniczni (2017 – 246; 2016 – 242); 280 to pracownicy obsługi (2017 – 274; 2016 – 280), trzydzieści dwie osoby pracują w naszym wydawnictwie (2017 – dwadzieścia trzy ; 2016 – dwadzieścia dwie). Zatrudniamy też 201 bibliotekarzy (2017 – 208; 2016 – 215).

Stan zatrudnienia i proporcje między poszczególnymi grupami pracowników są podobne jak w roku poprzednim. Wszystkim pracownikom dziękuję za oddanie uczelni, zaangażowanie w pracy i zrozumienie naszych problemów, szczególnie w tym roku kalendarzowym w związku z sytuacją finansową uniwersytetu.

W swoim wystąpieniu, podczas inauguracji roku akademickiego, zapowiedziałem też przedstawienie krótkiej informacji o realizowanym programie inwestycyjnym i modernizacji infrastruktury naszej uczelni.

Kończymy remont i przebudowę siedziby Muzeum Przyrodniczego Uniwersytetu Łódzkiego przy ulicy Kilińskiego. Prace budowlane zakończyły się w trzecim kwartale tego roku. Obecnie trwa organizacja wystaw i prezentacji multimedialnych. W obiekcie tym, oprócz części wystawienniczej, znajdzie miejsce centrum edukacji przyrodniczej uniwersytetu, gdzie nie tylko studenci, ale młodzież szkolna i dzieci będą mogły mieć zajęcia z biologii, ekologii i ochrony środowiska. Koszt całkowity inwestycji 10.812.767 złotych, w tym wkład Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego w wysokości 4.277.082 (podaję łącznie wszystkie wydatki za dwa lata inwestycji).

Zakończyliśmy remont budynku przy ulicy Piaskowej na Rogach z przeznaczeniem na centrum szkoleniowo-konferencyjne. Modernizację systemu grzewczego współfinansował Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Łodzi – koszt łącznie 394.000 złotych, udział uczelni to 88.744 złotych. Kompleksowy remont budynku, wraz z wyposażeniem, został zakończony przed wakacjami; jego koszty to 4.953.845 złotych, pokryte przez uczelnię (podaję pełne koszty poniesione w latach 2017 i 2018).

W XIII Domu Studenta Uniwersytetu Łódzkiego dostosowaliśmy pomieszczenia na parterze, rozbudowując nasze przedszkole. Można przyjąć do niego obecnie o trzydzieścioro troje dzieci więcej; razem sto maluchów. Koszt to 552.317 złotych pokryte przez uniwersytet. Pragnę dodać, iż nasze przedszkole cieszy się bardzo dobrą opinią i renomą.

Na Lumubowie zmodernizowany został V Dom Studenta. Koszt łącznie 10.424.986 (za dwa lata inwestycji 2017–2018) pokryty z Funduszu Pomocy Materialnej dla Studentów naszej uczelni.

W Stacji Terenowej Uniwersytetu Łódzkiego w Suszku, po zniszczeniu przez pamiętną wichurę w roku minionym, odbudowaliśmy drewniany domek dla studentów odbywających ćwiczenia lub praktyki terenowe. Koszt to 220.663 złotych, z czego wkład Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska w Gdańsku wynosi119.497, a uczelni 101.165 złotych.

Podjęliśmy kompleksowy remont i modernizację Centrum Konferencyjnego Uniwersytetu Łódzkiego przy ulicy Kopcińskiego. Inwestycja jest podzielona na kilka etapów. Obecnie prace częściowo zakończyły się w części restauracyjnej. Trwa wymiana windy, finansowana w części ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz pawilonu po filozofii. W tym roku uczelnia wyda na tę inwestycję pięć milionów złotych. Oczekujemy na rozstrzygnięcia złożonych przez nas wniosków na dofinansowania inwestycji w Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz Wojewódzkim Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Złożyliśmy wnioski na kwoty o łącznej wysokości czternaście milionów dwieście tysięcy złotych.

Rozpoczęliśmy remont budynków przy ulicy Marii Skłodowskiej-Curie (za willą Zieglera gdzie obecnie mieści się Łódzkie Towarzystwo Naukowe) z przeznaczeniem na Centrum Kultury Uniwersytetu Łódzkiego. Koszt remontu to 2.304.139 złotych. Inwestycja jest dofinansowana z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Łódzkiego w kwocie 1.271.692 złotych. Uczelnia deklaruje środki wielkości 1.032.447 złotych. To są koszty inwestycji w tym i następnym roku.

Inwestycje planowane to:

budynek dydaktyczny dla Wydziału Nauk o Wychowaniu przewidziany dla psychologii (przy zbiegu ulic Narutowicza i Lindleya). Koszt – 35.000.000 złotych. Staramy się o wpisanie obiektu do inwestycji dofinansowanych ze środków resortu nauki i szkolnictwa wyższego (podział kosztów: ministerstwo dwadzieścia osiem, uniwersytet siedem milionów złotych). Dokumentacja techniczna jest już gotowa;

dom seniora – koszt 9.887.910 zł. Staramy się o dofinansowanie z regionalnego programu operacyjnego, czekamy na rozstrzygnięcie konkursu w listopadzie. Wkład uczelni – 2.887.910 złotych;

Stacja Terenowa Katedry Ekologii Stosowanej Uniwersytetu Łódzkiego w Treście (nad Zalewem Sulejowskim) – modernizacja i rozbudowa. Przygotowujemy projekt i kosztorys. Staramy się o dofinansowanie z kontraktu terytorialnego regionalnego programu operacyjnego.

Dzień Edukacji Narodowej jest świętem wszystkich środowisk zaangażowanych w nauczanie i wychowanie na różnym poziomie. Wspomniałem już o Przedszkolu Uniwersytetu Łódzkiego. Wspólnie z Łódzką Specjalną Strefą Ekonomiczną prowadzimy British International School of the University of Lodz. Misją tej szkoły jest zapewnienie edukacji zgodnie z brytyjską podstawą programową. Uczęszczają do niej dzieci pracowników zagranicznych firm ulokowanych w naszym mieście. Szkoła cieszy się bardzo dobrą opinią wśród dzieci i rodziców. Nie zapomniałem oczywiście o naszym uniwersyteckim liceum ogólnokształcącym, które zdobyło już dobrą pozycję i zdobywa coraz wyższą rangę. Warto też przypomnieć w tym dniu o zaangażowaniu pracowników i studentów w projekt Uniwersytet Łódzki dla Dzieci, a także udział naszej uczelni w działaniach Łódzkiego Uniwersytetu Trzeciego Wieku im. Heleny Kretz, Activus Akademii Seniora oraz Uniwersytecie Trzeciego Wieku w Tomaszowie Mazowieckim, który działa przy wsparciu naszej filii w tym mieście. W ciągu roku szkolnego prowadzimy także na uczelnianych wydziałach wykłady, prelekcje i warsztaty dla uczniów szkół podstawowych i średnich.

Tradycyjnie już dzień powołania Komisji Edukacji Narodowej jest uznawany za święto pracowników oświaty i szkolnictwa wyższego. Na Uniwersytecie Łódzkim obchodzimy go uroczyście, a głównym wydarzeniem tego dnia jest wręczenie wyróżniającym się pracownikom odznaczeń państwowych resortowych i uczelnianych oraz nagród rektora za osiągnięcia naukowe, dydaktyczne i w pracy organizacyjnej. Zanim to nastąpi chciałbym prosić o przyjęcie serdecznych podziękowań za wielkie zaangażowanie w kształcenie i wychowanie młodzieży akademickiej, a także reprezentantów młodszego pokolenia, uczęszczających do przedszkola i uczących się w wspomnianych wcześniej szkołach oraz za udział we wszystkich inicjatywach edukacyjnych, w których uczelnia uczestniczy. Proszę przyjąć serdeczne życzenia dalszych sukcesów na tym polu działalności. Życzę też wielu sukcesów w pracy naukowej i działalności organizacyjnej.

Wszystkim osobom, które dzisiaj otrzymają odznaczenia państwowe, resortowe, wyróżnienia naszego uniwersytetu oraz nagrody za osiągnięcia badawcze, dydaktyczne i organizacyjne lub za całokształt działalności na uczelni serdecznie gratuluję i proszę o przyjęcie też serdecznych i ciepłych życzeń dalszych sukcesów w pracy dla Uniwersytetu Łódzkiego, dużo zdrowia i wszelkiej pomyślności w życiu osobistym.

(tytuł pochodzi od redakcji)