Wielka Lekcja Geografii

12-02-2018

Dwunasta już z kolei, Wielka Lekcja Geografii, o temacie przewodnim Wybrzeża świata, odbyła się 17 listopada jako część składowa XIX Explorers Festival. Zajęcia z uczniami przeprowadzono w Auli Czerwonej na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego, największej uniwersyteckiej sali dydaktycznej .

Rozpoczęły się one ponadgodzinnym, dwuczęściowym wystąpieniem dr hab. Ireneusza Soboty , profesora Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, który wygłosił wykład poświęcony środowisku wybrzeży arktycznych i antarktycznych. Przedstawił też wizualizację, w której zaprezentował na filmach i fotografiach budzące dreszczyki emocji warunki badań i życia na stacji polarnej UMK Hahut, położonej na równinie Kaffiøyra na Spitsbergenie. Obecnie ta polska stacja jest obiektem naukowym leżącym najbliżej bieguna północnego. Następnie odbył się wykład dr. hab. Mariusza Szuberta , profesora Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie, w którym przedstawił przyrodnicze i kulturowe walory polskiego wybrzeża Bałtyku – od Krynicy Morskiej po Świnoujście. Drugą wizualizację zatytułowaną Na krawędzi , z mnóstwem wspaniałych fotografii wybrzeży Europy, zaprezentował Mikołaj Gospodarek – dziennikarz, podróżnik i fotograf. Z kolei wykład nt. Wybrzeże – miejsce starcia żywiołów wygłosił dr hab. Piotr Czubla, profesor UŁ, omawiając w nim morfologię i budowę geologiczną różnych wybrzeży świata oraz działalność procesów rzeźbotwórczych w tym środowisku. Końcową część zajęć zajęła wizualizacja dr Elżbiety Papińskiej (UŁ), która jako organizatorka licznych podróży i warsztatów naukowych na różnych kontynentach, podzieliła się wrażeniami i wiedzą dotyczącą krajobrazów nadmorskich.

Dziesięcioro Najlepszych Geografów

Dziesięcioro Najlepszych Geografów

Fot. Adam Wróbel

Przeprowadzony został również test sprawdzający wiedzę zgodną z tematyką lekcji. Udział w nim wzięli uczniowie 57 szkół średnich z całej Polski, w większości w dziesięcioosobowych zespołach. Dzięki pomocy licznego, dwudziestoosobowego grona wolontariuszy (studentów Uniwersytetu Łódzkiego i Politechniki Łódzkiej), już po kilkudziesięciu minutach udało się sprawdzić karty odpowiedzi. Na wynik końcowy szkoły składała się suma punktów z trzech najwyżej punktowanych kart odpowiedzi uczniów tej samej szkoły.

Laureatem nagrody głównej okazało się II Liceum Ogólnokształcące im. Marii Skłodowskiej-Curie w Końskich. Szkoła uzyskała 111 punktów (na 120 możliwych do zdobycia). Kolejne miejsca zajęły V Liceum Ogólnokształcące w Warszawie (110 pkt.) i I Liceum Ogólnokształcące w Bełchatowie (109 pkt.). W konkursie indywidualnym na  Najlepszego Geografa wyróżniono dziesięć osób. Miejsca na podium zajęli: pierwsze – Aleksandra Gil z II LO im. Marii Skłodowskiej-Curie w Końskich, drugie – Marta Solarz z V LO im. ks. Józefa Poniatowskiego w Warszawie, trzecie – Kacper Chruśliński z I LO w Siedlcach. Drużyna reprezentująca zwycięską szkołę – II LO w Końskich – otrzymała Statuetkę Rektora Uniwersytetu Łódzkiego oraz czek na kwotą 8 tys. zł, to jest nagrodę pieniężną ufundowaną przez Prezesa Zarządu Telewizji Polskiej S.A. na doposażenie pracowni geograficznej.

Profesor Elżbieta Żądzińska , prorektor UŁ ds. nauki pogratulowała zwycięskiej szkole i wyróżnionym uczniom i wraz ze  Zbigniewem Łuczakiem , pomysłodawcą i dyrektorem Festiwalu Explorers, wręczyła laureatom nagrody i dyplomy.

Tegorocznym zwycięzcom testu Wielkiej Lekcji Geografii gratulacja składa prof. Elżbieta Żądzińska, prorektor UŁ ds. nauki (pierwsza z prawej na pierwszym planie)

Tegorocznym zwycięzcom testu Wielkiej Lekcji Geografii gratulacja składa prof. Elżbieta Żądzińska, prorektor UŁ ds. nauki (pierwsza z prawej na pierwszym planie)

Fot. Adam Wróbel

x x x

Wielka Lekcja Geografii jest imprezą popularyzującą geografię i inne nauki przyrodnicze, organizowaną corocznie podczas Festiwalu Explorers https://www.facebook.com/ExplorersFestival/. Od roku 1999 jest to jeden z największych w Europie festiwali podróży i przygody, organizowany przez Łódzki Klub Trekkingowy kierowany przez prezesa Zbigniewa Łuczaka. W 2005 r. pojawiła się inicjatywa przeprowadzenia Wielkiej Lekcji Geografii na Uniwersytecie Łódzkim wraz z Łódzkim Klubem Trekkingowym jako istotnego elementu Festiwalu Explorers, Od tej pory na trwale stała się ona integralnym składnikiem imprez festiwalowych. Każdego roku miejsca w audytorium szybko się wyczerpują w wyniku licznych zgłoszeń szkół średnich z całej Polski. Ze strony Uniwersytetu Łódzkiego organizację lekcji wspomaga Wydział Nauk Geograficznych, a w szczególności Katedra Geografii Fizycznej oraz Koło Naukowe Młodych Geografów „Geoholicy”. W organizacji tegorocznej imprezy również wzięli udział pracownicy tejże katedry, podejmując się, m.in.: nadzoru nad przebiegiem lekcji (dr Wojciech Tołoczko), nadzoru nad pracą wolontariuszy (dr Anna Majchrowska, mgr Małgorzata Frydrych), przygotowania wizualizacji (dr Elżbieta Papińska) oraz opracowania testu konkursowego (dr hab. Zbigniew Rdzany, profesor UŁ).

Poszczególne „Wielkie Lekcje Geografii” odbywają się tradycyjnie w ciągu jednego dnia; z reguły jest to przedostatni piątek listopada. W programie są trzy wykłady akademickie przedzielone tzw. wizualizacjami. Osoby prowadzące zajęcia to wybitni uczeni z różnych ośrodków naukowych, często znani już uczniom autorzy podręczników akademickich i szkolnych, słynni podróżnicy, a także artyści-fotograficy przyrody, zarówno z kraju, jak i z zagranicy. W końcowej części zajęć organizowany jest sprawdzian testowy, którego większość zadań nawiązuje do ogłoszonego wcześniej tematu.

Liczne pozytywne reakcje uczestników Wielkiej Lekcji Geografii dowodzą, że jest to ważna impreza, dobrze promująca nie tylko nauki o Ziemi, lecz także Uniwersytet Łódzki i studia na tej uczelni.

Zbigniew Rdzany