Nowoczesne laboratoria biologów

08-12-2014

W wysoce specjalistyczny sprzęt laboratoryjny o wartości ponad 16 milinów złotych wyposażone zostały zmodernizowane nowoczesne laboratoria Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Łódzkiego. W hallu głównym siedziby tego wydziału 3 października otwarta została wystawa prezentująca aparaturę naukowo-badawczą jaka została zainstalowana w wyremontowanej części gmachu na IV i V piętrze.

Pracownia Inżynierii Bioprocesowej i Biotechnologii Środowiskowej – system spektrometrii masowej

Fot.: Jerzy Nadolski

Przed otwarciem ekspozycji dziennikarze zaproszeni na jej inaugurację mieli okazję do zapoznania się z rezultatami zrealizowanych robot inwestycyjnych oraz odwiedzenia nowych pracowni: Obrazowania Mikroskopowego i Specjalistycznych Technik Biologicznych, Hodowli Komórkowych i Banku DNA, Inżynierii Bioprocesowej i Biotechnologii Środowiskowej.

Pierwszą z nich wyposażono m.in. w unikatowy w skali kraju zestaw aparatury optycznej do mikroskopii kontrastowo-fazowej, fluorescencyjnej, konfokalnej i skaningowej; aparaturę i sprzęt do amplifikacji materiału genetycznego; termocyklery, aparaty do elektroforezy, w tym systemy do elektroforezy kapilarnej DNA, RNA i białek; wielofunkcyjny czytnik mikropłytek; specjalistyczne młynki i homogenizatory do rozdrabniania materiału biologicznego.

Pracownia hodowli komórkowych i banku DNA otrzymała, m.in., park zamrażarek niskotemperaturowych i zbiorników do przechowywania próbek w parach ciekłego azotu.

Zajęcia w Pracowni Obrazowania Mikroskopowego i Specjalistycznych Technik Biologicznych – zestaw mikroskopów konfokalnych

Fot.: Jerzy Nadolski

Pracownię inżynierii bioprocesowej i biotechnologii środowiskowej wyposażono, m.in. w system do spektrometrii masowej, chromatograf gazowy, fermentor do hodowli drobnoustrojów oraz aparat do analizy produktów biodegradacji.

W nowych laboratoriach znalazły się optyczne mikroskopy studenckie, mikroskopy fluorescencyjne, autoklawy i systemy audiowizualne do prezentacji multimedialnej. Ponadto zakupione zostały inne urządzenia, takie jak komory z laminarnym przepływem powietrza, wirówki, sterylizatory, cieplarki, inkubatory, wagi laboratoryjne i wiele innego sprzętu i wyposażenia. Pracownie zaopatrzono w nowoczesne meble laboratoryjne i biurowe. Powierzchnia użytkowa przebudowywanych pięter wynosi łącznie ok. 1.240 m kw. W przebudowywanej części gmachu biologii zostaną umiejscowione: Instytut Mikrobiologii, Biotechnologii i Immunologii (Katedra Biologii Infekcyjnej i Immunologii, Katedra Mikrobiologii Przemysłowej i Biotechnologii, Zakład Genetyki Drobnoustrojów), Katedra Zoologii Bezkręgowców i Hydrobiologii oraz Pracownia Obrazowania Mikroskopowego i Specjalistycznych Technik Biologicznych, a także Bank DNA.

Powstało łącznie: 27 pracowni naukowo-dydaktycznych (o całkowitej powierzchni 480,10 m kw.), 12 laboratoriów (198,30 m kw.), sala wykładowa (46,20 m kw.), sala ćwiczeniowa ( 91 m kw.), sala seminaryjna (36,3 m kw.) i pokoje pracy cichej. Umożliwiło to utworzenie 150 stanowisk do prowadzenia zajęć dydaktycznych na kierunkach priorytetowych, w tym 28 stanowiska wykorzystujące ICT.

Pracownia Hodowli Komórkowych i Banku DNA - zestaw zamrażarek niskotemperaturowych

Fot.: Jerzy Nadolski

Koszty całkowite inwestycji brutto wynoszą 26.030.700,71 zł, w tym: roboty budowlane 3.096.444,60 zł oraz sprzęt, aparatura i wyposażenie 16 036 635,02 zł. Koszty kwalifikowane projektu to 25.970.920,71 zł, w tym: dofinansowanie z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (EFRR), stanowiące 85 proc. kosztów kwalifikowanych, wynosi 22.075.282,60 zł; dofinansowanie z budżetu państwa, stanowiące 15 proc. kosztów kwalifikowanych, wynosi 3.895.638,11 zł.

Ze środków przewidzianych na inwestycję zakupiono cenną aparaturę, m.in.: zestaw mikroskopów i mikroskopów konfokalnych, stołowy skaningowy mikroskop elektronowy Scanning Electron Microscope – Phenom™ G2 pro, zestaw wyposażenia służącego do przygotowania preparatów histologicznych, mikroskopy fluorescencyjne, park zamrażarek i zbiorników do przechowywania próbek biologicznych, chromatograf gazowy plus pakiet oprogramowania i osprzęt, system spektrometrii masowej, zestaw do analizy biodegradacji w tym mikro-chromatograf cieczowy z detektorem masowym, systemy do elektroforezy DNA, RNA i białek, czytnik mikropłytek, stacje do automatycznej izolacji kwasów nukleinowych, termocyklery oraz aparaty Real time PCR.

Ponadto realizowany jest jeszcze zakup oprogramowania i aparatury: energodyspersyjnego spektrometru EDS, oprogramowanie do analizy i wizualizacji trójwymiarowej obrazu, analizatora bioimpedancji elektrycznej,

zestawu optyki makroskopowej wielowymiarowej światła odbitego do dokumentacji analizy obrazu.

W Pracowni Obrazowania Mikroskopowego i Specjalistycznych Technik Biologicznych stworzony zostanie zintegrowany system umożliwiający makro- i mikroskopową wizualizację materiału biologicznego do celów naukowo-dydaktycznych. Zestaw mikroskopów konfokalnych, wraz z dodatkowym wyposażeniem służącym do preparatyki histologicznej i komputerowej analizy obrazu, będą wykorzystywane w procesie nauczania na studiach I, II i III stopnia (genetyka, mikrobiologia, biotechnologia, immunologia, fizjologia roślin i zwierząt, biologia komórki, biologia środowiskowa.

Jako niezbędny element wyposażenia nowoczesnego laboratorium dydaktycznego zakupiono także wysokiej klasy mikroskopy optyczne, zapewniające studentom nabycie niezbędnych umiejętności praktycznych, które w przypadku słuchaczy kierunku mikrobiologia i biotechnologia oraz genetyka stanowią podstawę ich przygotowania zawodowego. Upowszechnienie badań diagnostycznych z wykorzystaniem fluorochromów nakłada na Wydział Biologii i Ochrony Środowiska UŁ obowiązek umożliwienia studentom wszystkich kierunków, a zwłaszcza genetyki, mikrobiologii i biotechnologii zapoznania się z takimi technikami. Stąd konieczność wyposażenia pracowni dydaktycznej w mikroskopy fluorescencyjne, które będą wykorzystane, m.in., do prezentacji podstawowych technik badawczych słuchaczom studiów I stopnia oraz technik zaawansowanych słuchaczom studiów II stopnia podczas zajęć pracowniach specjalistycznych.

Przewiduje się, że ćwiczenia i zajęcia w pracowniach specjalistycznych z zakresu inżynierii bioprocesowej i biotechnologii środowiskowej prowadzonych na II i III roku studiów licencjackich oraz I i II roku studiów magisterskich na kierunku biotechnologia i mikrobiologia przy wykorzystaniu zakupionej aparatury (system spektrometrii masowej, chromatograf gazowy, zestaw do analizy biodegradacji) odbywać się będą w dwóch ciągach dydaktycznych technologiczno-analitycznych: biosyntezy związków biologicznie czynnych (antybiotyków, giberelin, hormonów steroidowych) oraz biodegradacji substancji toksycznych (pestycydów, biocydów, związków z grupy EDCs – modulatorów hormonalnych).

Zakupione dla potrzeb pracowni naukowo-dydaktycznych systemy do elektroforezy poprzez różne techniki rozdziału umożliwiają analizę ilościowej oraz jakościowej kwasów nukleinowych i białek, a nawet całych komórek. Znajdą także zastosowanie przy sporządzaniu dokumentacji i prezentacji rozdziałów elektroforetycznych. Czytnik mikropłytek pozwala na pomiary i analizę podstawowych parametrów roztworów i hodowli, m.in., absorbancji, fluorescencji, luminescencji. Stacja do izolacji kwasów nukleinowych umożliwia szybką i jednocześnie precyzyjną oraz powtarzalną izolację kwasów nukleinowych z  różnorodnych rodzajów materiału biologicznego. Termocyklery gradientowe są urządzeniami wykorzystywanymi rutynowo do amplifikacji fragmentów kwasów nukleinowych, celem stwierdzenia obecności określonych regionów DNA w genomach, półilościowej i jakościowej analizy ekspresji genów, klonowania DNA, uzyskiwania bibliotek fragmentów DNA i wykrywania polimorfizmów.


Projekt realizowany jest od grudnia 2012 r., a jego zakończenie przewidywane jeszcze w tym roku. Dotyczy on przebudowy i wyposażenia dwóch pięter gmachu biologii. Zrealizowane zostały już prace budowlane, ale przede wszystkim zakupiono nowoczesne wyposażenie dla utworzonych pracowni laboratoryjnych, w tym aparaturę naukowo-badawczą do celów dydaktycznych i naukowych oraz infrastrukturę ICT . Przeznaczono na to zdecydowaną większość unijnego dofinansowania.

Pieniądze pochodzą z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Programu Operacyjnego „Infrastruktura i Środowisko”, XIII Osi Priorytetowej: „Infrastruktura Szkolnictwa Wyższego”. Uniwersytet Łódzki uzyskał środki na projekt „Przebudowa i wyposażenie IV i V piętra budynku dydaktycznego Uniwersytetu Łódzkiego w segmencie B dla potrzeb dydaktycznych Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska”.

Oprac.: (sb)